 ابتدای كار آدم كمی میترسد. اينكه خودش با پای خودش برود زير تيغ دكتر بنشيند خيلی شجاعت میخواهد. مخصوصا اينكه بداند دكتر میخواهد يك ليوان بگذارد روی كمرش, هوای داخل آن را بگيرد, بعد كه پوستش ورم كرد, با تيغ پوستش را ببرد و خونش را بريزد توی كاسه. تازه اين خوبه, امان از وقتی كه میخواهند حجامت از سر كنند و وسط كله آدم تيغ بكشند ....
شما هم باشيد حسابی میترسيد. اما شايد وقتی اين مقاله را در مورد حجامت بخوانيد و فوائد آن را درك كنيد, نظرتان عوض خواهد شد.
حجامت چيست و سابقه آن در ايران و جهان به چه زمانی برمیگردد؟
مرحوم دهخدا, در لغت نامه, حجامت را به معنی(( ايجاد حجم)) نوشته است و اصطلاحا نوعی روش خونگيری با شاخ يا شيشه است كه جهت پيشگيری و درمان برخی بيماریها مورد استفاه قرار میگيرد.
حجامت در تاريخ طب سنتی مشرق زمين سابقهای بيش از پنج هزار سال دارد.
در كشور ما نيز سابقه حجامت زياد است و حتی قبل از ظهور اسلام نيز اطبا و حكما حجامت میكردند. شواهد تاريخی نشان میدهد كه حجامت به همراه طب سنتی در دانشگاه جندی شاپور تدريس میشده.
حجامت همواره جزو فرهنگ ملی-مذهبی مردم ايران بوده است; بطوری كه در گذشته, همه ساله در فصل بهار, كودكان و ميانسالان حجامت كرده و اصطلاحا اين مراسم را ((عيد خون)) میناميدهاند. اين روند تا سال 1334 شمسی ادامه داشته است. در اين سال با دخالت بيگانگان تحت عنوان اجرای قانون نظارت بر درمان, مبارزه عليه حجامت آغاز شد, حتی عدهای در اين طعم تلخ زندان را نيز چشيدند.
بیمهری نسبت به حجامت تا سال 1365 ادامه يافت. در اين سال عدهای از صاحب نظران برای احيای مجدد اين روش كوشيدند و در سال 1369 ((موسسه تحقيقات حجامت ايران)) به ثبت رسيد.
جايگاه حجامت در اسلام كجاست؟
حجامت پس از ظهور اسلام, با تاييدات و تاكيدات فراوان پيامبرگرامی و ائمه اطهار, حياتی پر فروغتر يافت و در جهان اسلام به طور وسيعی مورد استفاده قرار گرفت.
در حديثی از پيامبر اكرم (ص), در كتاب شريف نهج الفصاحه, حجامت به عنوان سنت انبيای الهی ذكر شده كه پيامبران الهی آن را به مردم آموزش دادهاند.
دنيای امروز در برابر حجامت چه روشی در پيش گرفته است؟
حجامت, امروزه در بسياری از كشورهای جهان انجام میشود و تحقيقات وسيعی راجع به تاثيرات شگرف اين روش درمانی انجام گرفته است. در آلمان, دكتر يوهان آبله, با بيش از بيست سال تجربه تحقيق در خصوص آثار حجامت, كتابی با عنوان ((حجامت روش درمانی آزموده شده)) منتشر كرده است. در آمريكا, كانادا, انگليس, فنلاند, نروژ, آلمان, آفريقا جنوبی و بسياری از كشورهای اروپايی شرقی , حجامت به صورت روز افزون و گستردهای در كلينيكهای ويژه, روبه رشد و انجام است.
متاسفانه در كشور ما با وجود تاكيدات فراوان دينی و وجود دانش و تجربه مفيد چند صد ساله با اين روش درمانی هنوز با بیمهری برخورد میشود.
تاثيرحجامت بر چه بيماریهای به اثبات رسيده است؟
تحقيقات علمی و پايهای در خصوص تاثيرات حجامت در حال انجام است اما تعدادی از بيماریهایی كه تاثير نسبی يا قطعی حجامت در درمان آنها به صورت تجربی به اثبات رسيده است عبارتند از: سردردهای بخصوص ميگرن, جوشهای صورت و بدن, درد كمر يا دردهای ساتيكی, چربی خون, قند خون, فشار خون, واريس و ورم پا, افسردگی, انواع آلرژی, درمان آرتروز, ترك اعتياد, بيماریهای قلبی, بیاشتهايی, سينوزيت, يرقان نوزادان و تعداد ديگری از بيماریها.
يك عمل ساده و اين همه تاثير؟
خون در متابوليسم بدن نقشی محوری و مركزی دارد و تغذيه كننده كل سلولهای بدن است. آلودگی, غلظت نامطلوب و هر گونه اختلال در خونسازی صحيح, بر بافتهای بدن و كليه سلولها تاثير سوء خواهد داشت. لذا تصفيه خون در سلامت تمامی سلولهای بدن موثر است.
چند نوع حجامت داريم؟
در كشورهای غربی حجامت تقريبا با ده روش انجام میشود; ولی در طب سنتی ايران حجامت به طور كلی با دو شيوه حجامت خشك و حجامتتر انجام میشود كه هركدام روشی خاص و تحقيقی دارد. مثلا در حجامت خشك, خونی از بدن خارج نمیشود, بلكه تنها عمل مكش(Suction) روی پوست انجام میشود اما حجامتتر, با خارج كردن مقداری از خون بيمار همراه است و در نه موضع بدن انجام میگيرد: حجامت عام(بين دو كتف), حجامت سر(نجات بخش), حجامت كمر يا چهاربند, حجامت ساقها, حجامت نقره(در گودی گردن كه مختص اطفال است), حجامت چانه, حجامت پيش گوش, حجامت موضعی (با تشخيص پزشك) و حجامت خورشيدی كه همان حجامت عام با شرايط ديگری است.
انجام حجامت محدوديت سنی دارد؟
در طب سنتی, برخی حكما-بوعلی سينا و جرجانی سن حجامت را از 2 تا 60 دانستهاند اما در طب اسلامی, شروع حجامت از چهارماهگی تجويز شده است و در حديثی پيامبر گرامی بر ((حجامت نقره)) در اطفال بالای چهارماه به فاصله هر ماه يك بار توصيه كردهاند.
همچنين در روايات اسلامی, حديثی مبنی بر انجام ندادن حجامت در افراد كهنسال مشاهده نشده است. به عبارت ديگر حجامت محدوديت سنی ندارد.
در هر زمان میتوان حجامت كرد؟
برای حجامت از سوی بزرگان دين زمانهای خاصی بيان شده است. امام رضا (ع) فرمودهاند: فصل بهار, روح زمانهاست و در اين فصل خون به هيجان در میآيد; لذا از فصد و حجامت كردن در اين فصل استفاده كنيد. به طور كلی به ترتيب فصلهای بهار-پاييز-تابستان و زمستان جهت انجام حجامت توصيه شدهاند اما اين ترتيب میتواند با تشخيص پزشك, به شكل ديگری انجام شود.
بهترين ساعات روز برای حجامت سه ساعت پس از طلوع خورشيد و چند ساعت مانده به غروب خورشيد است.
آيا شخص بايد فقط در زمان بيماری برای حجامت بيايد؟
خير, يكی از مهمترين اثرات حجامت تاثير در پيشگيری از بيماریهاست. مشاهدات پزشكان مجرب عضو ((موسسه تحقيقات حجامت ايران)) مويد اين مطلب است كه سالمندانی كه به طور مرتب جهت پيشگيری از بيماریها حجامت شدهاند دارای سيستمهای ايمنی سالمتری نسبت به ديگر افراد هستند.
حجامت پيشگيرانه, خطر آفرين نيست و با رعايت اصول صحيح میتوان آن را به حداقل سالی دوبار در فصل بهار و پاييز انجام داد.
چه تفاوتی بين حجامت و اهدای خون وجود دارد؟
اهدای خون امری خداپسندانه و انسانی است كه از آن به عنوان اهدای زندگی ياد میشود و اهميت آن بر هيچ كس پوشيده نيست. در هر دو روش حجامت و اهدای خون مقداری خون از بدن خارج میشود. اين مقدار خون در اهدای خون برای فرد ديگری مورد استفاده قرار میگيرد در حالی كه خون حجامت بايد با لحاظ كردن مسائل بهداشتی از بين برود. استفاده از خون اهدايی مزيت روش اهدای خون بر حجامت است اما بايد به تفاوت توجه شود.
خون خارج شده در حجامت از مويرگهای سطحی بدن است حال آنكه خون خارج شده از بدن در اهدای خون از وريدها گرفته میشود و اين دو خون, از نظر برخی تركيبات شيميای متفاوتند. همچنين خون حجامت غليظ تر از خون وريدی است و نسبت سلول به پلاسما خيلی بالاتر بوده لذا در كنترل غلظت خون, روش موثر و مفيدی است.
در ضمن, حجامت, مواد مضر و سموم را از خون خارج میكند. از جمله شواهد تجربی اين امر, رفع مسموميت برخی بيماران پس از حجامت(بدون هيچ اقدام پزشكی ديگر) است. ضمنا از مهمترين تفاوتهای بين حجامت و اهدای خون, تاثير حجامت در پيشگيری و درمان بسياری از بيماریهاست.
حال آنكه اهدای خون بيشتر در كنترل غلظت خون برای افراد اهدا كننده موثر است.
و همين طور در حجامت هيچ عنصر خارجی وارد بدن نمیشود, بلكه بدن تقويت شده و با بيماریها و عوامل خارجی مضر مقابله میكند.
حجامت چگونه انجام میگيرد؟
پس از معاينه دقيق فرد ازسوی پزشك, در صورتی كه انجام حجامت برای او لازم تشخيص داده شود, فرد به حالت مخصوص روی تخت مینشيند.
پزشك محل انجام حجامت را با بتادين و يا الكل ضدعفونی میكند و يك ليوان يكبار مصرف-مخصوص حجامت-را بر موضع حجامت قرار میدهد; آنگاه با دستگاه مكش, هوای درون ليوان تخليه میشود. خلا ايجاد شده در ليوان و وجود فشار هوای محيط, سبب كشيده شدن پوست بيمار به داخل ليوان میشود و ليوان در محل خود ثابت و مستحكم میشود.
عمل بادكشی به مدت 3 تا 5 دقيقه بر سطح پوست ادامه میيابد و باعث تجمع مواد سبك خون مويرگی در موضع حجامت میشود. در ادامه پزشك معالج, با جدا كردن ليوان از موضع حجامت, با يك تيغ يكبارمصرف استريل جراحی, چند خراش پوستی سطحی به عمق نيم تا يك ميلیمتر به صورت مايل در موضع حجامت ايجاد میكند و با گذاشتن ليوان مخصوص حجامت, خون با بادكش به ليوان مكيده میشود. عمل تخليه و بادكش, 3 تا 5 دقيقه انجام میپذيرد در مجموع مراحل انجام حجامت, حداكثر 50 تا 75 ميلیليتر خون از بدن شخص خارج میشود. پزشك سپس موضع حجامت را پاكسازی و با گاز استريل پانسمان میكند.
group_haraji_org@yahoo.com : بخش سرگرمی سايت
کلمات کليدي : |
